Foto: Stad Leuven
Deze goede praktijk maakt deel uit van Notenkraker#2, een publicatie van Netwerk Duurzame mobiliteit over participatie en mobiliteit.
Atelier Meunier is een participatieproject via het Europees Horizon 2020 programma JUSTNature naar aanleiding van de heraanleg van de Constantin Meunierstraat in Leuven. De Meunierstraat was een brede straat zonder groen met veel potentieel.
Stad Leuven vertrok in 2023 met hoge ambities voor de straat: Ontharding die de straat klimaatrobuust maakt, mobiliteit die past bij het lokale karakter, ruimte voor de buurtbewoners en onderzoek naar het potentieel van een warmtenet voor de buurt via geothermie. In 10 buurtateliers evolueerden die ambities naar ontwerpplannen, testopstellingen en uiteindelijk een definitief plan.
Impact
De verandering voor de buurt is groot. Daarom was het essentieel om in stappen te werken. Zo kreeg de buurt de kans om te wennen aan het idee, om het uit te proberen en om bij te sturen. Telramen, slimme verkeerstellers aan het raam van een burger, hielpen om concreet te informeren over de impact op de verkeersstromen. Wat blijkt: in de testopstelling is het autoverkeer sterk gedaald en ook in de omliggende buurt zakte het met 15%, voornamelijk door minder sluipverkeer. Buurtbewoners geven ook aan dat ze elkaar beter leren kennen door de ateliers en de testopstelling.
Geleerde lessen
Het is heel belangrijk om eerlijk te communiceren over de randvoorwaarden. Burgers kregen bijvoorbeeld een vooraf bepaald aantal parkeerplekken en rijrichtingen om hun wensbeeld vorm te geven.
Deurbelgesprekken bleken een goede manier om iedereen te betrekken.
De testopstelling is robuust en gedetailleerd, waardoor het soms verkeerd opgevat werd als definitief resultaat. Het maakte duidelijk dat er niet alleen minder plaats voor auto’s zou zijn – een verandering die bij de bewoners gevoelig kan liggen – maar ook wat de buurt er in ruil voor krijgt.
Zo’n uitgebreid project is niet op elke plek haalbaar of wenselijk. Kies als stad of gemeente sleutelplekken uit die een mindshift in een grotere buurt teweegbrengen.
De toekomst
Stad Leuven onderzoekt nu de mogelijkheden voor een warmtenet voor de straat. Dat was de enige ambitie die nog ontbrak. Ongeacht daarvan staat de heraanleg van de Meunierstraat gepland vanaf eind 2026.